“Sa screen ng scanner, hindi hugis ng hangin o lamat ang lumabas. Malinaw na malinaw sa thermal grid image… may hugis ng tao sa gitna ng solidong poste.”

Dear Nicole Hyala at Titan Gelo,

Itago niyo na lang po ako sa pangalang Simon. Matagal ko nang gustong isulat ’to pero ngayon lang ako nagkaroon ng lakas ng loob. Gusto ko lang maglabas ng sama ng loob at takot na hanggang ngayon ay nagmumulto pa rin sa akin gabi-gabi.

Nangyari 'to dalawang taon na ang nakakalipas. Bago pa lang akong licensed Civil Engineer no’n at pumasok ako sa isang sikat na construction firm dito sa Metro Manila. Biniyayaan ako ng malaking project agad—isang mid-rise commercial building sa Caloocan City. Dahil bata at ambisyoso, gusto kong maging perpekto ang lahat. Moderno ang pananaw ko sa buhay, kaya wala akong paniniwala sa mga lumang pamahiin.

No’ng nasa phase na kami ng pagbubuhos ng semento para sa tinatawag naming foundation footings o ’yung pinakapundasyon sa ilalim ng lupa, lumapit sa akin si Mang Dante. Isang beteranong foreman mula sa probinsya.

Sabi niya sa akin, “Engr., kailangan natin magpadugo bago ibuhos ang semento. Magkakatay tayo ng manok, itatapon ang dugo sa hukay para maging matibay ang gusali at hindi magalit ang mga elemento.” Natawa ako. Sabi ko sa kanya, “Mang Dante, 2024 na po. Ang nagpapatibay ng gusali ay tamang mixture ng semento, rebar, at structural computation, hindi dugo ng manok.”

Pinilit niya ako, pero pinalampas ko lang. Hindi ko pinayagan kasi ayaw kong magkaroon ng kalat o kalokohan sa site. Hindi ko alam, 'yun na pala ang pinakamalaking pagkakamali ng buhay ko.

Kinaumagahan, bago ang grand concrete pouring, may isang contractual laborer kami na hindi pumasok sa roll call. Ang pangalan niya ay Jun-Jun—isang tahimik na batang galing ding probinsya na kaka-start lang nung linggong 'yon. Ang kakaiba lang, nahanap 'yung hard hat at safety vest niya na maayos na nakatupi sa mismong gilid ng bakal na rebar pit sa basement level.

Inakala naming nag-AWOL lang o umuwi sa probinsya nang hindi nagpapaalam. Sa construction kasi, napakakaraniwan ng gano'n. Hindi na namin masyadong pinansin at tinuloy ang tuloy-tuloy na pagbuhos ng tone-toneladang semento buong araw.

Makalipas ang tatlong buwan, halos nakatayo na ang structure ng gusali. Pero doon na nagsimula ang mga hindi maipaliwanag na kaganapan. Tuwing gabi, 'pag wala nang mga tauhan at ako na lang ang naiiwan sa barracks para mag-check ng blueprints, nakakatanggap ako ng tawag sa handheld radio ko galing sa Basement 2—ang pinakamababang pwesto sa pundasyon. Static lang nung una. Pero kalaunan, may naririnig akong tunog ng parang may nagkakamot sa semento.

May isang gabi na bumaba ako sa Basement 2 para mag-inspeksyon. Malamig at napakadilim sa ilalim. Habang naglalakad ako malapit sa pinakamalaking central pillar, biglang namatay ang flashlight ko at doon ko narinig. Hindi lang pala kalmot. May mahinang boses mula sa loob mismo ng solidong poste ng semento. “Engr., ang init… bakit niyo ako tinakpan?” Napatakbo ako paitaas sa sobrang takot. Hindi ako nakatulog nang gabing 'yon.

Kinabukasan, pinalabas ko na may structural integrity issue ang poste para magdala ako ng ultrasonic pulse velocity tester—isang kagamitan na ginagamit naming mga engineer para mag-scan kung may mga air gaps, lamat, o puwang sa loob ng hardened concrete gamit ang sound waves at thermal imaging.

Apat na beses kong dinaanan 'yung poste gamit ang scanner tablet ko. Sana pala hindi ko na lang ginawa.

Sa screen ng scanner, hindi hugis ng hangin o lamat ang lumabas. Malinaw na malinaw sa thermal grid image… may hugis ng tao sa gitna ng solidong poste. Naka-fetal position ito—nakabaluktot ang katawan na nakatayo at ang dalawang kamay ay nakataas sa itaas ng ulo nito na parang dahan-dahang nakabaon habang pilit na umaabot sa ibabaw nung basang semento pa ito.

Doon pumasok sa isip ko ang lahat. Si Jun-Jun. 'Yung hindi pagpapadugo. 'Yung naituping vest sa tabi ng pit bago ang pagbuhos.

May lumapit sa akin na isang matandang piyon pagkatapos kong mag-scan. May ibinulong siya sa akin na nagpatayo ng lahat ng balahibo sa katawan ko. “Engr., nung ayaw niyo pong magpadugo ng manok, may ibang nag-alay sa ibaba para lang matuloy ang buhos at hindi malasin ang proyekto kasi 'pag walang dugo, ang building mismo ang kumukuha ng sarili nitong alay.”

Nanginig ako. Hindi ako nakapagsalita. Na-realize ko na posibleng nahulog o sadyang itinulak si Jun-Jun sa napakalalim na rebar grid bago buhusan ng tone-toneladang semento at walang sinuman sa mga matatandang tauhan ang nagsalita dahil sa sinaunang paniniwalang 'yon.

Kinabukasan ding 'yon, nagpasa ako ng immediate resignation. Hindi ko kayang manatili sa gusaling 'yon. Hanggang ngayon, bukas na at operational na ang commercial building na 'yon. Maraming taong nagtatrabaho at naglalakad doon araw-araw nang walang kaalam-alam. Pero ako, kapag nakakakita ako ng mga bagong tayong gusali o nakakarinig ng salitang “padugo,” bumabalik ang lamig sa mga buto ko.

Dahil alam ko... sa ilalim ng bawat matatag na pundasyon, may mga sikretong nakabaon na kailanman ay hindi na makakalabas.

Ang inyong tagapakinig,

Simon

Pakinggan kung ano ang masasabi ng Tambalan tungkol sa makapanindig-balahibong kuwentong ito: